Cumhurbaşkanı Erdoğan başkanlığında toplanan son dönemin en kritik MGK toplantısı bitti. İşte toplantıya ilişkin en önemli detaylar.

Sıcak saatlerin yaşandığı Ankara’da 3 saatte yapılan MGK toplantısı ardından yapılan yazılı açıklamada IKBY’nin ‘bağımsızlık referandumuna’ ilişkin “Tüm ikazlarımıza rağmen Irak’ın kuzeyinde referandum yapılırsa Türkiye, uluslararası anlaşmalardan doğan haklarını korur” cümlesi kullanıldı.

Toplantı sonunda açıklanan MGK bildirisinin tam metni şöyle:

  1. İç ve dış güvenlik meseleleri tüm boyutlarıyla ele alınmış, başta FETÖ/PDY, PKK/PYDYPG ve DEAŞ olmak üzere, ülkemizin millî güvenliğini tehdit eden tüm terör örgütlerine yönelik olarak kurulumuzca daha önce tavsiye edilen tedbirler gözden geçirilmiş ve mücadelenin kararlılıkla sürdürüleceği ifade edilmiştir.
  2. IKBY’nin 25 Eylül 2017 tarihinde düzenleyeceğini açıkladığı referandumun gayrimeşru niteliği ve kabul edilemezliği bir kez daha belirtilmiştir. Türkiye’nin milli güvenliğini doğrudan tehdit eden bu adımın, Irak’ın siyasi birliği ve toprak bütünlüğü ile birlikte, bölgenin barış, güvenlik ve istikrarı için de tehdit oluşturan vahim bir yanlış olduğu kuvvetle vurgulanmıştır. IKBY yönetimi, vakit varken referandum kararından vazgeçmeye davet edilmiştir. Bu takdirde, ırak merkezi hükümeti ile IKBY arasındaki meselelerin görüşmeler yoluyla ve anayasal temelde çözüme kavuşturulması için Türkiye’nin elinden gelen katkıyı yapmaya hazır olduğu kaydedilmiştir.
  3. Kuzeyiyle birlikte tüm ırak’ın; Araplar, Kürtler, Türkmenler, Ezidiler, Keldaniler, Süryaniler ve diğer toplumsal gruplardan oluşan çoğulcu yapısının, ancak ülkenin toprak bütünlüğü temelinde korunabileceği belirtilmiştir.
  4. Türkiye’nin yanı sıra, birleşmiş milletler güvenlik konseyi, uluslararası toplum ve ırak merkezi hükümetinin de kabul etmediği bu yanlışta ısrar edilmesi halinde, kuzey ırak’la birlikte bölgemizin tamamına zarar verecek vahim sonuçların ortaya çıkmasının kaçınılmaz olduğu ifade edilmiştir.
  5. Tüm ikazlarımıza rağmen bu referandumun yapılması halinde Türkiye, ikili ve uluslararası anlaşmalardan doğan haklarını mahfuz tutar.

Peki Türkiye, IKBY’nin Referandum Kararına Nasıl Yanıt Verecek?

Kürdistan Bölgesel Yönetimi haritası

Bakanlar Kurulu’nda da MGK’da alınacak tavsiye kararlar ve IKBY’ye yönelik uygulanabilecek yaptırımların masaya yatırıldı. Bakanlar Kurulu sonrası Bekir Bozdağ’ın açıklamalarına ulaşmak için buraya tıklayın.

Türkiye IKBY’ye karşı şu yaptırımları uygulayabilir:

  1. Türkiye’nin hava trafiğinin IKBY’ye kapatılması,
  2. Habur’dan yapılan ticaretten IKBY’ye aktarılan payın doğrudan merkezi yönetime aktarılması veya sınır kapısının değiştirilmesi,
  3. IKBY’nin petrol sevkiyatının yavaşlatılması ve işlenmiş petrol ürünleri satışının sınırlanması,
  4. Barzani’nin Türkiye’deki şirketlerine yönelik denetimlerin sıkılaştırılması gibi önlemler de görüşülmesi beklenen konular arasında.

Askeri Müdahale Yapılabilir Mi?

Ülkeler arası hukuka göre ‘bağımsızlık referandumundan’ dolayı Türkiye’nin IKBY’ye herhangi bir savaş açma hakkı bulunmamakta. Fakat Türkiye askeri gücünü IKBY üzerinde karar değiştirici bir unsur olarak kullanmak isteyebilir. Bu da Türkiye’yi farklı bir karar almaya itebilir.

Türkiye, IKBY’nin iç meselesi sayılabilecek bir konuda müdahale kararı alırsa IKBY Başkanı Mesud Barzani’nin buna ne yanıt vereceği merak konusu. Zira geçmiş yıllarda Barzani’ye sorulan bu soruya karşılık olarak Barzani: “Eğer Türkiye, bin Türkmen için Kerkük’e müdahale kararı alırsa bizde 30 milyon Kürt için Diyarbakır üzerinde hak iddia ederiz” açıklamasını yapmıştı.