İzmir’de ‘FETÖ ve PKK adına suç işlediği‘, casusluk yaptığı iddiasıyla tutukluluğu ev hapsine çevrilen ABD uyruklu rahip Andrew Craig Brunson hakkında ‘örgüt içi hiyerarşik yapıda olmamasına rağmen örgüt üyeliği’ suçundan 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezası verildi.

Brunson’ın hakkındaki ‘yurt dışına çıkış yasağı’ ve ev hapsi kararları da kaldırılarak tahliye edilmesi akıllara Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın konuya ilişkin yaptığı önceki açıklamaları getirdi.

“Ver papazı, al papazı”

Erdoğan’ın bu konuya en dikkat çeken açıklaması 28 Eylül 2017’de yaptığı bir konuşmada, Brunson’ın serbest bırakılmasını Fethullah Gülen’in ABD’den iadesiyle bağdaştıran ifadeler kullanmasıydı. Erdoğan konuya ilişkin “Pensilvanya’daki nasipsiz adamın arkasından giden profesörler de var. Sen nasıl profesörsün? Sen profesör olsan ne yazar? ‘Papazı verin’ diyorlar. Bir papaz da sizde var, bize verin, yargılayalım, biz de onu size verelim. ‘Onu karıştırma’ diyorlar” dedi. Bu açıklamalar The Economist dergisi tarafından “Brunson, ABD ile Türkiye arasındaki kavgada bir piyon” olarak nitelendirildi.

Erdoğan, bu konudaki bir başka açıklamayı ise 24 Haziran seçimleri öncesinde partisinin Yalova’da düzenlediği mitingde yaptı. Buradaki konuşmasında ABD’de bulunan ‘FETÖ’ üyelerine atıfta bulunan Erdoğan, “Yatıp kalkıp Brunson diyip duruyorlar, bizden onu vermemizi istediler, dedim ki kusura bakmayın yargı kararını verir. Biz o karara uyarız. FETÖ serbest neden vermiyorsunuz?”

“ABD Türkiye’ye gün vererek tehdit etti”

Washington ile Ankara arasındaki bu anlaşma krizini ABD’nin Türkiye’ye yönelik yaptırım kararları takip etti. ABD, Brunson’ın serbest bırakılmamasına en üst düzeyden tepki gösterirken, iki Türk bakan hakkında yaptırım kararı alındı, Türkiye’nin de yapımında rol aldığı F-35 savaş uçaklarının teslimatı ertelendi.

Rahip Brunson’ın 3 yıllık yargılama süreci boyunca, Erdoğan’ın konuya ilişkin en dikkat çekici konuşmalarından biri de bu gerilimin hemen ardından geldi. “ABD’nin rahip Brunson’ın serbest bırakılması konusunda Türkiye’ye saat ve tarih vererek tehdit ettiğini” açıklayan Erdoğan, 11 Ağustos 2018’de yaptığı konuşmasında ABD’ye “Tehdit ediyor ya… Yarın saat 18:00’e dek göndereceksiniz. Burası çatladıkapı ülkesi mi ya, burası Türkiye, ne yapıyorsunuz?” diye seslendi.

“Terör örgütleriyle münasebetleri olduğu için tutuklanmıştır”

Erdoğan, 26 Eylül 2018’de Birleşmiş Milletler zirvesine katılmak amacıyla gittiği ABD’de yaptığı açıklamada ise Brunson’ın ‘terör suçlaması” ile yargılandığına dikkat çekti.

Erdoğan, Reuters haber ajansına verdiği mülakatta Brunson’ın ismini anmadan şunları söylemişti:

“İsmini andığımız zat, terör örgütleriyle münasebetleri olduğu için tutuklanmıştır. Şu an bu tutukluluk içerisindedir. Sağlık nedeniyle yargı kendisinin eve çıkmasına izin vermiştir. 12 Ekim’de mahkemesi var. Mahkemede yargı ne karar verir bunu bilemem. Buna siyasiler de karar veremez. Benzer şeyler özellikle ABD’de olmuş durumda. Örneğin, ABD’de şu anda Türkiye’de 251 kişi, darbe girişiminde bulunan FETÖ ABD’dedir. ABD’de olan bu zat şu an yargılanmıyor. Biz dosyalarını gönderdiğimiz halde, yargılanmamakta buradaki yetkililer ne yazık ki direnmektedir. Türkiye ile ABD arasında suçluların iade anlaşması vardır. Buna rağmen burada Fethullah Gülen denen şahıs rahatlıkla bırakılabilecekken bırakılmamaktadır. Brunson şu an yargılanmaktadır. Yargılanan bir kişiye bıraktım, git demeye ne ben, ne başkaları yetkilidir. Bu yetki hakimlerindir. 12 Ekim’de mahkeme ne karar veriri bilemem. 12 Ekim gelsin göreceğiz.”